aktualne informacje z powiatu kamiennogórskiego
fot. via lh

Zgodnie z art. 66 Kodeksu karnego, sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, w przypadku spełnienia wszystkich następujących przesłanek: wina oraz społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. Warunkowego umorzenia postępowania nie stosuje się jednak wobec sprawcy, który popełnił przestępstwo zagrożone karą powyżej 5 lat pozbawienia wolności (art. 66 § 2 Kodeksu karnego. Okres próby, w myśl art. 67, wynosi od roku do 3 lat i biegnie od dnia uprawomocnienia się wyroku. Orzekając warunkowe umorzenie postępowania karnego, sąd nakłada dodatkowo na sprawcę obowiązek naprawienia szkody w całości lub w części, w miarę możliwości również zadośćuczynienia za doznaną krzywdę, albo zamiast tych obowiązków orzeka nawiązkę. Sąd w okresie próby może również oddać sprawcę pod dozór kuratora lub osoby godnej zaufania, stowarzyszenia, instytucji albo organizacji społecznej, do której działalności należy troska o wychowanie, zapobieganie demoralizacji lub pomoc skazanym. Warunkowe umorzenie postępowania, jak wskazuje art. 68 k.k., jeżeli sprawca w okresie próby popełnił przestępstwo umyślne, za które został prawomocnie skazany, sąd obligatoryjnie podejmuje postępowanie karne. Jeżeli sprawca w okresie próby rażąco narusza porządek prawny, (jeżeli na przykład popełnił inne niż określone w § 1 przestępstwo, jeżeli uchyla się od dozoru, wykonania nałożonego obowiązku lub orzeczonego środka karnego, środka kompensacyjnego lub przepadku albo nie wykonuje zawartej z pokrzywdzonym ugody), w takim wypadku sąd może podjąć postępowanie. Warunkowego umorzonego postępowania karnego nie można jednak podjąć po upływie 6 miesięcy od zakończenia okresu próby. Kwestię orzekania zakazu prowadzenia pojazdów przy warunkowym umorzeniu postępowania rozwiązał Sąd Najwyższy, który w postanowieniu z dnia 29 stycznia 2002 r. (sygn. akt I KZP 33/01), orzekł, iż "zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych w sytuacji, w której postępowanie karne zostaje warunkowo umorzone, pozostaje fakultatywny". Sąd Najwyższy zaznaczył również, że sąd może orzec taki zakaz jedynie w przypadku, gdy warunkowo umarza postępowanie wobec uczestnika ruchu drogowego, za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji (w myśl art. 42 k.k.). Zakaz ten można orzec maksymalnie na okres 2 lat, jeżeli jednak okres próby, na jaki postępowanie warunkowo umorzono, jest krótszy niż 2 lata, okres obowiązywania zakazu w opinii Sądu nie może przekroczyć tego okresu.

Przy warunkowym umorzeniu postępowania, zwłaszcza gdy jego przyczyną była jazda pod wpływem alkoholu , sąd powinien zawsze brać pod uwagę okoliczności czynu i warunki osobiste sprawcy. Tak orzekł Sąd Rejonowy dla Warszawy - Mokotowa w Warszawie w wyroku z dnia 7 października 2016 roku (sygn. akt VIII K 282/16). Sąd, stosując wobec oskarżonego warunkowe umorzenie postępowania, kierował się przede wszystkim tym, iż oskarżony był osobą dobrze funkcjonującą w społeczeństwie, a w czasie popełnienia przestępstwa znajdował się w złym stanie psychicznym, spowodowanym trudną sytuacją życiową i rodzinną. Na korzyść oskarżonego przemawiała przede wszystkim jego wcześniejsza niekaralność. Sąd uznał, iż popełnienie przez oskarżonego zarzucanego mu czynu miało charakter jednostkowy i wysoce prawdopodobne jest, że nie wróci on do przestępstwa. Co więcej, oskarżony również żałował swojego postępowania i okazał skruchę. Mając na względzie poniższe okoliczności, sąd orzekł warunkowe umorzenie postępowania na okres próby wynoszący rok. Na podstawie praktyki można stwierdzić, ze duże znaczenie przy warunkowym umarzaniu postępowania ma ilość alkoholu, jaka została wykryta we krwi sprawcy. Jeśli ilośc ta wynosi około 2 promile, to istnieje mała szansa, że sąd zastosuje tę instytucję. Im mniejsza ilość alkoholu, tym ta szansa się zwiększa.